Kasten yaralama şikâyete ve uzlaşmaya tabi mi?

Kısa cevap: Basit tıbbi müdahaleyle giderilebilecek hafif yaralama (TCK m.86/2) şikâyete bağlıdır; bunun dışındaki kasten yaralama savcılıkça kendiliğinden soruşturulur. Uzlaştırma ise TCK m.86’nın birinci ve ikinci fıkraları ile m.88 için uygulanır. Eşe, boşanılan eşe, kardeşe, üstsoya veya altsoya karşı, silahla veya kamu görevlisine görevi nedeniyle işlenen yaralama (m.86/3) hem şikâyete bağlı değildir hem de uzlaştırma kapsamı dışındadır.

Kasten yaralamanın türleri ve cezası

  • Temel hâl (TCK m.86/1): Başkasının vücuduna acı veren veya sağlığını ya da algılama yeteneğini bozan kişiye bir yıl altı aydan üç yıla kadar hapis cezası verilir.
  • Basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen yaralama (m.86/2): Mağdurun şikâyeti üzerine altı aydan bir yıl altı aya kadar hapis veya adli para cezası. Suçun kadına karşı işlenmesi hâlinde alt sınır dokuz aydır.
  • Nitelikli hâller (m.86/3): Üstsoya, altsoya, eşe, boşanılan eşe veya kardeşe karşı; kendini savunamayacak kişiye karşı; kamu görevi nedeniyle; silahla veya canavarca hisle işlenmesi hâlinde ceza, şikâyet aranmaksızın yarı oranında (canavarca histe bir kat) artırılır.
  • Neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama (m.87): Kemik kırığı, organ işlevinin sürekli zayıflaması, hayati tehlike gibi sonuçlar doğarsa ceza ayrıca artırılır.

Şikâyete tabi mi?

Yalnız TCK m.86/2’deki, etkisi basit bir tıbbi müdahaleyle (pansuman, buz uygulaması gibi) giderilebilecek hafif yaralama şikâyete bağlıdır. Bu durumda şikâyet, fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır ve şikâyetten vazgeçme davayı düşürür. Doktor raporunda “basit tıbbi müdahaleyle giderilemez” denilen yaralanmalar veya nitelikli hâller kendiliğinden soruşturulur; mağdurun vazgeçmesi sonucu değiştirmez. Bu yüzden adli raporun içeriği belirleyicidir.

Uzlaştırmaya tabi mi?

CMK m.253/1-b-1 uyarınca kasten yaralama, “üçüncü fıkra hariç, madde 86; madde 88” kapsamında uzlaştırmaya tabidir. Buna göre:

  • Temel hâl (m.86/1) ve basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen yaralama (m.86/2) uzlaştırma kapsamındadır.
  • Eşe, kardeşe, anne-babaya veya çocuğa karşı ya da silahla işlenen yaralama (m.86/3) uzlaştırma kapsamında değildir.
  • Uzlaştırma kapsamındaki bir yaralama, uzlaştırmaya tabi olmayan bir suçla (ör. hakaret) birlikte aynı mağdura karşı işlenmişse uzlaştırma kural olarak uygulanmaz. 7571 sayılı Kanun’la eklenen cümleye göre ise önödemeye tabi bir suçla birlikte işlenmişse, uzlaştırma kapsamındaki suç bakımından uzlaşma hükümleri uygulanır (CMK m.253/3).

Uzlaşma olmazsa ne olur?

Uzlaşma sağlanamazsa savcılık kamu davası açar. Mahkûmiyet hâlinde iki yıl veya daha az hapis cezalarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) veya cezanın ertelenmesi, bir yıl veya daha az hapis cezalarında ise adli para cezasına çevirme gündeme gelebilir. Mağdur, ceza davasından bağımsız olarak hukuk mahkemesinde maddi ve manevi tazminat da isteyebilir.

Delil ve rapor

  • Olaydan hemen sonra hastaneye başvurup adli rapor alınması, yaralanmanın derecesinin belirlenmesi için önemlidir.
  • Kamera kayıtları kısa sürede silinebileceğinden erken talep edilmelidir.
  • Karşılıklı yaralamalarda her iki taraf da şüpheli olabilir; haksız tahrik (TCK m.29) indirim sebebi olarak değerlendirilebilir.

Sık sorulan sorular

  • Kavgada iki taraf da yaralanmışsa? Her iki taraf hem şüpheli hem mağdur olabilir. Kimin önce saldırdığı, haksız tahrik ve meşru savunma koşulları ayrı ayrı değerlendirilir.
  • Uzlaşma teklifine cevap vermezsem? Uzlaştırmacının teklifine üç gün içinde karar bildirilmezse teklif reddedilmiş sayılır ve soruşturma devam eder.
  • Eşe karşı yaralamada uzlaşma neden yok? Kanun, aile içi şiddeti önlemek amacıyla m.86/3’teki hâlleri uzlaştırma dışında bırakmıştır; mağdur eşin şikâyetten vazgeçmesi de davayı düşürmez.

Ceza süreçleri için Bursa ceza hukuku sayfamıza bakabilirsiniz. İlgili cevaplar: Uzlaştırma nedir? ve Şikâyetten vazgeçme ne zamana kadar yapılabilir?

Kaynaklar

Hazırlayan: Av. Kaan Kaplan · Son güncelleme: 10 Kasım 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; somut bir olay hakkında hukuki görüş niteliğinde değildir.

Yukarı Çık