Konkordato nedir, tasdik edilmezse ne olur?
Kısa cevap: Konkordato, borçlarını ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altındaki borçlunun, mahkeme gözetiminde alacaklılarıyla vade veya indirim konusunda anlaşarak iflastan kurtulmasını sağlayan yoldur (İİK m. 285). Mahkeme konkordatoyu tasdik etmezse konkordato talebini reddeder ve borçlu hakkındaki koruma (icra takibi yasağı) sona erer. Borçlu iflasa tabi ise ve borca batıklık gibi doğrudan iflas sebeplerinden biri varsa mahkeme borçlunun iflasına kendiliğinden karar verir (İİK m. 308). Yargıtay’a göre tasdik reddi tek başına iflas sonucunu doğurmaz; ayrıca doğrudan iflas sebebinin bulunması ve borçlunun dinlenmesi gerekir.
Konkordato nedir, kimler başvurabilir?
İcra ve İflas Kanunu’nun 285. maddesine göre borçlarını vadesi geldiği hâlde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan her borçlu, vade verilmek veya indirim yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek ya da muhtemel bir iflastan kurtulmak için konkordato talep edebilir. İflas talebinde bulunabilecek her alacaklı da borçlu hakkında konkordato işlemlerinin başlatılmasını isteyebilir. Görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Başvuruda konkordato ön projesi, finansal tablolar ve bağımsız denetim kuruluşunun hazırladığı makul güvence raporu gibi belgeler sunulur ve gider avansı yatırılır.
Geçici mühlet, kesin mühlet ve oylama
Mahkeme başvuruyu aldıktan sonra borçluya geçici mühlet verir ve geçici komiser atar. Geçici mühlet üç aydır ve gerekirse iki ay daha uzatılabilir. Mahkeme, konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunu görürse borçluya bir yıllık kesin mühlet verir; bu süre güçlük arz eden durumlarda altı aya kadar uzatılabilir (İİK m. 289). Mühlet süresince borçlu aleyhine icra takibi yapılamaz ve başlamış takipler durur.
Kesin mühlet içinde alacaklılar toplantısı yapılır. Konkordato projesi, kaydedilen alacaklıların ve alacakların yarısını ya da alacaklıların dörtte birini ve alacakların üçte ikisini aşan bir çoğunluk tarafından imzalanırsa kabul edilmiş sayılır (İİK m. 302). Kesin mühlet sırasında borçlunun malvarlığının korunması için iflas gerekiyorsa veya konkordatonun başarıya ulaşamayacağı anlaşılırsa mahkeme kesin mühleti kaldırarak talebi reddeder ve iflasa tabi borçlunun iflasına karar verir (İİK m. 292).
Tasdik şartları
Alacaklılarca kabul edilen projenin mahkemece tasdik edilebilmesi için İİK m. 305’teki şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir:
- Teklif edilen tutarın, borçlunun iflası hâlinde alacaklıların eline geçecek muhtemel miktardan fazla olması,
- Teklif edilen tutarın borçlunun kaynaklarıyla orantılı olması,
- Projenin kanundaki çoğunlukla kabul edilmiş olması,
- İmtiyazlı alacaklıların ve mühlet içinde komiserin izniyle doğan borçların ödenmesinin teminata bağlanması,
- Yargılama giderleri ve harcın tasdik kararından önce yatırılması.
Yargıtay, bu şartların kamu düzenine ilişkin olduğunu ve mahkemece kendiliğinden araştırılması gerektiğini kabul etmektedir.
Tasdik edilmezse ne olur?
İİK m. 308’e göre konkordato tasdik edilmezse mahkeme konkordato talebinin reddine karar verir ve karar ilan edilir. Borçlu iflasa tabi kişilerdense (örneğin bir ticaret şirketi veya tacir) ve doğrudan doğruya iflas sebeplerinden biri mevcutsa mahkeme borçlunun iflasına kendiliğinden karar verir. Sermaye şirketleri ve kooperatifler bakımından en sık görülen doğrudan iflas sebebi borca batıklıktır (İİK m. 179). Konkordato süreci iflasla sonuçlanırsa mahkeme tasfiyenin basit veya adi usulle yapılmasına ve gerektiğinde komiserlerin iflas idaresi görevini üstlenmesine karar verir.
Borçlu iflasa tabi değilse (esnaf veya çiftçi gibi) ya da doğrudan iflas sebebi yoksa talebin reddiyle yetinilir. Bu durumda mühletin koruması sona erer; alacaklılar duran takiplerine devam edebilir ve yeni takip başlatabilir. Alacaklarının faizi için avans faizi nedir? ve yasal faiz oranı cevaplarımıza bakabilirsiniz.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 06.12.2023 tarihli ve E.2023/6-603, K.2023/1216 sayılı kararında, tasdik edilmeyen konkordatonun doğrudan doğruya borçlunun iflasına neden olmayabileceğini vurgulamıştır. Kurula göre iflas kararı için borçlunun iflasa tabi olması ve borca batıklık gibi doğrudan bir iflas sebebinin bulunması gerekir. Kurul ayrıca, İİK m. 177 ile birlikte değerlendirildiğinde borçlu şirket yetkilisi dinlenmeden iflas kararı verilmesini hukuka aykırı bulmuştur.
Kanun yolu ve alacaklılar için sonuçlar
Konkordato hakkında verilen karara karşı borçlu veya konkordato talep eden alacaklı kararın tebliğinden; itiraz eden diğer alacaklılar ise tasdik kararının ilanından itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı da iki hafta içinde temyiz yolu açıktır (İİK m. 308/a). Tasdik edilen konkordato ise konkordato talebinden önce doğan bütün alacaklar için bağlayıcıdır; rehinli alacakların rehinle karşılanan kısmı, imtiyazlı alacaklar ve kamu alacakları bunun dışındadır (İİK m. 308/c).
Konkordato ve iflas süreçleriyle ilgili hizmetlerimiz için icra ve iflas hukuku sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Kaynaklar
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, m. 177, 179, 285, 289, 292, 302, 305, 308, 308/a, 308/c
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 06.12.2023 tarihli, E.2023/6-603, K.2023/1216 sayılı karar
Hazırlayan: Av. Kaan Kaplan · Son güncelleme: 6 Kasım 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; somut bir olay hakkında hukuki görüş niteliğinde değildir.