Mirasın reddi nasıl yapılır, süresi ne kadar?

Kısa cevap: Mirasın reddi, yasal mirasçının miras bırakanın ölümünü ve mirasçı olduğunu öğrendiği tarihten itibaren üç ay içinde, miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır (TMK m. 606, 609). Süre geçerse miras kabul edilmiş sayılır. Ancak miras bırakan ölümünde borçlarını ödeyemez durumdaysa, süreye bağlı olmaksızın “hükmen ret” davası açılabilir (TMK m. 605/2).

Mirası neden reddetmek gerekir?

Mirasçılar, miras bırakanın mallarıyla birlikte borçlarını da devralır ve bu borçlardan kendi kişisel malvarlıklarıyla, müteselsilen sorumlu olur. Kredi kartı, banka kredisi, kefalet, vergi veya SGK borcu olan bir kişinin mirası bu nedenle mirasçıya yük olabilir. Ret, mirasçının hem aktiflerden hem pasiflerden tamamen uzak kalmasını sağlar; mirasın yalnız bir kısmı reddedilemez.

Üç aylık süre ne zaman başlar?

TMK 606’ya göre ret süresi üç aydır ve:

• Yasal mirasçılar için mirasçı olduklarını daha sonra öğrendikleri ispat edilmedikçe miras bırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten,
• Vasiyetnameyle atanmış mirasçılar için tasarrufun kendilerine resmen bildirildiği tarihten başlar.

Haklı sebeplerin varlığı hâlinde sulh hâkimi bu süreyi uzatabilir veya yeni bir süre verebilir (TMK m. 615). Örneğin terekenin borçlarının araştırılması için resmî defter tutulması istenmişse süre defterin tamamlanmasından sonra işler.

Ret nasıl yapılır?

1. Miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine başvurulur. Başvuru dilekçeyle veya mahkemede sözlü beyanla yapılabilir.
2. Beyanın kayıtsız ve şartsız olması gerekir. “Borç çıkarsa reddediyorum” gibi şartlı beyan geçersizdir.
3. Mahkeme reddi tutanağa geçirir ve ret beyanını kayda alır (TMK m. 609). Ret, mirasçılık belgesine ve nüfus kayıtlarına yansıtılır.
4. Yurt dışında yaşayan mirasçı Türk konsolosluğu aracılığıyla veya vekâlet verdiği avukatı ile beyanda bulunabilir; ret için vekâletnamede özel yetki bulunmalıdır.

Ret hakkını kaybettiren davranışlar

Süre içinde reddetmeyen mirasçı mirası kayıtsız şartsız kazanmış olur. Ayrıca süre dolmadan önce tereke işlerine karışan, terekenin olağan yönetimi dışında işlem yapan ya da tereke mallarını gizleyen veya kendine mal eden mirasçı da artık mirası reddedemez (TMK m. 610). Örneğin miras bırakanın aracını satmak, banka hesabındaki parayı çekmek veya kiracıdan kira tahsil etmek ret hakkını tehlikeye sokabilir.

Süre kaçtıysa: hükmen ret davası

Miras bırakanın ölüm tarihinde borçlarını ödemekten aciz olduğu açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçı, bu durumun tespiti için sulh hukuk mahkemesinde terekenin borca batık olduğunun tespiti davasını açabilir. Yargıtay uygulamasında bu dava üç aylık süreye bağlı değildir; ancak mirasçının mirası benimseyen davranışlarda bulunmamış olması gerekir. Davada terekenin aktif ve pasifi bilirkişiyle karşılaştırılır.

Sık yapılan hatalar

• Noterde “mirası reddediyorum” beyanı vermek: ret beyanı sulh hukuk mahkemesine yapılmalıdır; noter beyanı tek başına sonuç doğurmaz.
• Reddi düşünürken miras bırakanın hesabından para çekmek veya aracını kullanmaya devam etmek: TMK 610 uyarınca ret hakkı düşebilir.
• Yalnız bir mirasçının reddetmesiyle borcun aileden çıktığını sanmak: pay, ret eden kişinin çocuklarına geçer.
• Üç ayı geçirdikten sonra hiçbir şey yapmamak: tereke borca batıksa hükmen ret davası hâlâ mümkün olabilir.
• Gelen ödeme emrini önemsememek: borçlunun ölümünden sonra ret süresi dolmadan mirasçılara karşı takip yapılamaz (İİK m. 53). Bu dönemde veya sonrasında mirasçılara gelen ödeme emrine yedi gün içinde itiraz edilmeli, ret yapılmışsa mahkeme kaydı icra dairesine sunulmalıdır.

Reddedilen pay kime geçer?

Yasal mirasçının reddettiği pay, o mirasçı miras bırakandan önce ölmüş gibi kendi altsoyuna geçer (TMK m. 611). Bu nedenle bir çocuk mirası reddettiğinde borçlar onun çocuklarına geçebilir; aile içinde ret çoğunlukla birlikte planlanmalıdır. En yakın yasal mirasçıların tamamı reddederse tereke, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir ve artan olursa mirasçılara verilir (TMK m. 612).

Mirası kabul edecekseniz paylaşım kurallarını miras nasıl paylaşılır? cevabımızda bulabilirsiniz. Miras bırakanın borçlarıyla başlatılan icra takipleri için icra hukuku, miras süreçlerindeki hizmetlerimiz için aile ve miras hukuku sayfalarımızı inceleyebilirsiniz.

Kaynaklar

• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, m. 605–612, 615
• 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, m. 53

Hazırlayan: Av. Kaan Kaplan · Son güncelleme: 9 Kasım 2026. Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; somut bir olay hakkında hukuki görüş niteliğinde değildir.