Gemini Generated Image y7p3uay7p3uay7p3 scaled e1770380260964

Yargıtay Kararı: Boşanmış Annenin Çocuğa Kendi Soyadını Vermesi ve Üstün Yarar

T.C. YARGITAY 2. HUKUK DAİRESİ
Esas No: 2024/95
Karar No: 2024/1241
Tarih: 27.02.2024
Konu: Velayet, Çocuğun Soyadı Değişikliği, Çocuğun Üstün Yararı

Taraflar arasındaki çocuğun velâyet sahibi annenin bekarlık soyadını kullanmasına izin davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA SÜRECİ VE İDDİALAR

Davacı vekili dava dilekçesinde; tarafların boşanmaları ile ortak çocuk Nefes’in velâyetinin davacı anneye verildiğini, davalı babanın çocuğun doğumundan bir hafta sonra evi terk ettiğini, o günden sonra çocuğunu görmediğini, çocukla ilgilenmediğini, tek kuruş nafaka ödemediğini, nafaka ödememek için sigortasız olarak çalıştığını, ortak çocuğun babası ve babasının bütün akrabaları tarafından yok sayıldığını belirtmiştir.

Ayrıca davalı babanın önce davacının hamile olmasına sevindiğini ancak hamileliğin üçüncü ayında çocuğu istemediğini belirterek aldırma konusunda baskı kurduğunu, boşanma aşamasında da davalının sevgilisi olduğu ve sevgilisinin bu çocuğu istemediğinin ortaya çıktığını, günlük işlemlerde soyadı farklılığı nedeniyle davacının sorun yaşadığını, ortak çocuğun artık anaokuluna başladığını, artık sosyal ortamlarda soyadı farklılığı ile ilgili sorunlar yaşayacağını belirterek davanın kabulüne, ortak çocuk Nefes’in “Ünl.y.l” olan soyadının annenin bekarlık soyadı olan “G.n.ş” ile değiştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar cevap dilekçesi sunmamışlardır.

II. YEREL MAHKEME VE BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARLARI

İlk Derece Mahkemesi: Ana ve babanın velâyet hakkı kapsamında çocuğa soyadı koyma hak ve yetkilerinin bulunmadığı, çocuğun soyadını soybağının belirlediği, boşanma nedeniyle velâyet hakkının anneye verilmiş olmasının çocuğun soyadının değiştirilmesi için haklı bir neden sayılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi: Davacının, çocuğun soyadının değiştirilmesinde çocuğun üstün yararının bulunduğunu ispatlayamadığı, İlk Derece Mahkemesinin kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf taleplerinin oy çokluğu ile esastan reddine karar vermiştir.

III. YARGITAY'IN HUKUKİ DEĞERLENDİRMESİ

Hukuki İlke: Dava, çocuğun velâyet sahibi annesinin bekarlık soyadını kullanmasına izin davasıdır. Boşanma sonrası velâyet hakkına sahip davacı anne çocuğun üstün yararı varsa çocuğa kendi bekarlık soyadının verilmesini isteyebilir.

Sadece velâyet hakkına sahip olmak, velâyet hakkına sahip davacı anneye bekarlık soyadını çocuğuna kendiliğinden verme hakkını kazandırmaz. Burada çocuğun üstün yararı göz önünde tutulur. Ana ve babanın yararları; boşanmadaki kusurları, ahlaki değer yargıları, sosyal konumları gibi durumları, çocuğun üstün yararını etkilemediği ölçüde göz önünde tutulur.

Somut olayda, davacı anne çocuğun soyadının bekarlık soyadı olan “G.n.ş” ile değiştirilmesini talep etmiş, yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiş olup davacı annenin istinaf yoluna başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince esastan ret kararı verilmiş ise de;

Velâyet hakkına sahip annenin çocuğun soyadının kendi soyadı ile değiştirilmesi yönündeki talebinin velâyet hakkı kapsamındaki yetkilerin kullanımı ile ilgili olduğunun, velâyet hakkı kapsamında çocuğun soyadını belirleme hakkının da yer aldığının, bu hakkın kullanımının çocuğun üstün yararına aykırı olmaması gerektiğinin kabulü ile dosyadaki iddia ve tanık anlatımları göz önünde bulundurulduğunda,

Soyadı değişikliğinin çocuğun üstün yararına uygun olduğunun ispatlandığı, tanık anlatımlarından çocuğun doğumundan itibaren çocuk ile baba ve babanın ailesi arasında iletişimin bulunmadığı dikkate alındığında davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir.

IV. SONUÇ

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı yararına ortadan KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının davacı yararına BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Yorumlar devre dışıdır